Türkiye’nin endüstrileşme tarihine damga vuran Sabancı ailesinin hikayesi, Kayseri’nin küçük bir köyünden başlayıp çağdaş gökdelenlere uzanan bir azim seyahatidir. Bu muvaffakiyet öyküsü, yalnızca bir servet birikimi değil, tıpkı vakitte bir ülkenin ekonomik dönüşümünün de özetidir.
1. Temeller: Hacı Ömer Sabancı ve Adana’daki Birinci Kıvılcım
Sabancı imparatorluğunun temeli, 1906 doğumlu Hacı Ömer Sabancı’nın mert bir kararıyla atıldı. 1920’li yılların başında, cebinde çok az bir parayla Kayseri’den yola çıkan Hacı Ömer, daha yeterli bir hayat kurma ümidiyle Adana’ya kadar yayan bir seyahat gerçekleştirdi.
Hacı Ömer Sabancı ve Adana’daki Birinci Kıvılcım-
İşçilikten İşverenliğe: Adana’ya vardığında pamuk tarlalarında emekçi olarak çalışmaya başladı. Kısa müddette personel başı (elçi) oldu ve tarım ticaretinin inceliklerini öğrendi.
-
İlk Sermaye Birikimi: Kazandığı parayı savurmak yerine biriktirdi ve küçük çaplı pamuk ticaretine girdi. Bu, ailenin ilerideki dev yatırımlarının birinci “tohum sermayesi” oldu.
-
Sanayiye Birinci Adım: 1932 yılında bir çırçır fabrikasına ortak olarak üretim dünyasına girdi. Akabinde bitkisel yağ üretimi yapan Marsa fabrikasına ortak oldu.
2. Finansal Güç: Akbank’ın Kuruluşu (1948)
Sabancı ailesi için gerçek kırılma noktası, ticari çıkarı bankacılık gücüyle birleştirmek oldu. 1948 yılında kurulan Akbank, kümenin büyüme stratejisinin merkezine yerleşti.
Finansal Güç: Akbank’ın Kuruluşu-
Bölgesel Dayanak: Akbank, başlangıçta Çukurova’daki pamuk üreticilerini ve sanayicileri desteklemek için kuruldu.
-
Sermaye Akışı: Banka, ailenin sanayi yatırımlarını finanse etmesini kolaylaştırdı ve kümenin nakit gücünü öteki tüm rakiplerinin önüne geçirdi.
-
Güven ve İtibar: Bankacılık bölümü, Sabancı isminin yalnızca lokal bir tüccar değil, ulusal bir güç olarak algılanmasını sağladı.
3. Sakıp Sabancı Periyodu: Holdingleşme ve Küreselleşme
1966 yılında Hacı Ömer Sabancı’nın vefatıyla bayrağı oğlu Sakıp Sabancı devraldı. Onun renkli kişiliği ve vizyonu, Sabancı ismini tüm dünyaya tanıttı.
3. Sakıp Sabancı Devri: Holdingleşme ve Küreselleşme-
Holdingleşme Kararı: 1967 yılında Hacı Ömer Sabancı Holding kuruldu. Bu, tüm şirketlerin tek bir merkezden, profesyonelce yönetilmesi manasına geliyordu.
-
Merkezin Taşınması: 1974 yılında küme merkezinin Adana’dan İstanbul’a taşınması, ailenin Türkiye’nin en büyük oyuncusu olma tezini tescilledi.
-
Dünya Devleriyle İştirakler: Sabancıları farklı kılan en büyük strateji, küresel markalarla kurulan %50-%50 iştirakler oldu. Bridgestone, Toyota, Carrefour ve DuPont üzere devlerle kurulan iş birlikleri, kümenin çağdaş teknolojiye süratlice ulaşmasını sağladı.
4. Sektörel Dağılım: Sabancı İmparatorluğu Bugün Neler Yapıyor?
Sabancı Holding, risklerini farklı dallara dağıtarak sürdürülebilir bir zenginlik yarattı. Kümenin temel faaliyet alanları şu formdadır:
4. Sektörel Dağılım: Sabancı İmparatorluğu Bugün Neler Yapıyor?-
Bankacılık ve Finans: Akbank, Aksigorta ve AgeSA ile finans dünyasının doruğunda yer alıyorlar.
-
Sanayi ve Materyal: Brisa (lastik), Kordsa (endüstriyel naylon) ve Çimsa (çimento) üzere şirketlerle üretimde global bir güç konumundalar.
-
Enerji: Enerjisa ile Türkiye’nin her dört şahsından birine elektrik dağıtımı sağlıyorlar.
-
Perakende: Teknosa ve CarrefourSA markalarıyla direkt tüketiciye ulaşıyorlar.
5. Muvaffakiyetin Formülü: Neden Bu Kadar Varlıklı Oldular?
Sabancı ailesinin muvaffakiyetini üç temel başlıkta özetlemek mümkündür:
-
Çalışma Disiplini: Hacı Ömer Sabancı’nın “Çalışmak, çalışmak, çalışmak” prensibi, ailenin her jenerasyonuna bir kültür olarak miras kaldı.
-
Stratejik Paydaşlıklar: Kendi başlarına yapamayacakları işlerde dünya devleriyle masaya oturarak teknoloji ve bilgi transferi yaptılar.
-
Vakıf ve Toplumsal Sorumluluk: Sabancı Vakfı ve Sabancı Üniversitesi üzere yatırımlarla kazandıklarını topluma geri vererek halk nezdinde güçlü bir prestij ve marka pahası oluşturdular.
Sabancı ailesinin kıssası, hakikat vakitte hakikat bölüme (pamuk, bankacılık ve enerji) yatırım yapmanın ve aile bağlarını profesyonel bir idareyle birleştirmenin bir sonucudur.
Kaynak: Magazin Haberleri
